बेइजिङ, सेप्टेम्बर ३ —
चीनले दोस्रो विश्वयुद्धको समाप्तिको ८०औँ वर्षगाँठको अवसरमा राजधानी बेइजिङमा इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो सैन्य परेड आयोजना गरेको छ। अत्याधुनिक हाइपरसोनिक मिसाइल, कृत्रिम बुद्धिमत्ता–सक्षम ट्यांक, अन्डरवाटर ड्रोनदेखि भूमिगत, हवाई र समुद्री सबै विधामा सक्षम आणविक “ट्रायड” सम्म प्रस्तुत गरिएको यो परेडलाई विश्लेषकहरूले पश्चिम, विशेष गरी अमेरिका र ताइवानलाई प्रत्यक्ष चेतावनीका रूपमा व्याख्या गरेका छन्।

राष्ट्रपति सी जिनपिङले आफ्नो सम्बोधनमा “चिनियाँ महान पुनरुत्थान” र राष्ट्रिय सुरक्षा कहिल्यै सम्झौता नगर्ने सन्देश दिँदै बहुध्रुवीय नयाँ विश्व व्यवस्थाको परिकल्पना प्रस्तुत गरे। यस भव्य कार्यक्रममा रसियाका राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिन र उत्तर कोरियाली नेता किम जोङ-उनको उपस्थितिले चीन केन्द्रित नयाँ सामरिक धुरी (Axis) को झल्को दिएको देखिन्छ।

यससँगै टियाँजिनमा सम्पन्न शाङ्हाई सहयोग संगठन (SCO) को शिखर सम्मेलनमा चीनले नयाँ अन्तर्राष्ट्रिय विकास बैंक, ऊर्जा सहयोग प्लेटफर्म, १.४ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको ऋण सहयोग र आफ्नै BeiDou उपग्रह प्रणाली सदस्य राष्ट्रलाई उपलब्ध गराउने प्रस्ताव अघि सारेको छ। सम्मेलनले ‘हिगेमोनिज्म’ र ‘शीतयुद्धीय मानसिकता’ विरुद्ध साझा मोर्चा बनाउँदै बहुध्रुवीय शक्ति सन्तुलनमा चीनको भूमिका बलियो बनाउने सन्देश दिएको छ।

तर, चीनमाथि पछिल्लो समय साइबर आक्रमण र जासूसी अभियान सञ्चालन गरेको आरोप पनि अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा बढेको छ। अमेरिका, जर्मनी, जापानसहितका मुलुकहरूले तीन चिनियाँ कम्पनीलाई विश्वव्यापी हैकर अभियानमा संलग्न रहेको सार्वजनिक गरेका छन्। यसले चीन र पश्चिमी मुलुकबीच बढ्दो विश्वास संकटलाई अझ चर्काउने संकेत गरेको छ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार, सैन्य प्रदर्शन, कूटनीतिक सक्रियता र साइबर विवाद—यी सबै घटनाले चीनलाई एकतर्फ अन्तर्राष्ट्रिय शक्तिकेन्द्रको रूपमा स्थापित गरिरहेको भए पनि, अर्कोतर्फ नयाँ तनाव र अविश्वासको लहर पनि बढाइरहेको छ।